Przejdź do treści
Zasilanie awaryjne · Lublin
bezprzerw.pl – strona główna
Moduł 01 · Symulator zaniku sieci

Schemat wielokreskowy 4P: co dzieje się przy blackoucie

Wybierz rozwiązanie, kliknij „Zanik sieci” i obsłuż przełącznik tak, jak w prawdziwej rozdzielnicy. Czasy dla SZR są przyspieszone, ale licznik pokazuje wartości rzeczywiste.

L1 L2 L3 N PE

↔ Przesuń schemat w bok

ŹRÓDŁO I · SIEĆ OSD 3×230/400 V · 50 Hz L1 L2 L3 ● Napięcie obecne – lampki świecą PEN → N + PE w złączu / rozdzielnicy ŹRÓDŁO II · AGREGAT 3F Agregat z AVR Stan: wyłączony U = 0 V · f = 0 Hz punkt N agregatu połączony z PE PRZEŁĄCZNIK 4P · I-0-II PE omija przełącznik L1L2L3N I0II PE – CIĄGŁY, NIGDY NIE PRZERYWANY PRZEZ PRZEŁĄCZNIK ROZDZIELNICA BUDYNKU (TN-S) ZASILANIE Z SIECI Router, komputer, NAS zasilacz podtrzyma ok. 10–20 ms ● Pracuje Pompa ciepła 3F / kocioł CO po zaniku: restart i odczekanie sprężarki ● Pracuje Pompa studni / hydrofor bez niej brak wody w kranach ● Pracuje Oświetlenie i gniazda (RCD 30 mA) RCD: N przełączany razem z fazami ● Świeci
Napięcie L1 na wyjściu przełącznika (oś czasu poglądowa)
PRZEBIEG ZDARZEŃ przerwa: –

Przełączanie pod obciążeniem:

Kolory torów są poglądowe. W instalacji obowiązuje oznaczenie wg PN-EN 60445: L1 brązowy, L2 czarny, L3 szary, N niebieski, PE żółto-zielony.

Moduł 02 · Budowa i zasada działania

Co jest w środku każdego z pięciu rozwiązań

Każda karta ma własny model – przestawiaj dźwignię, obracaj krzywkę i odtwórz sekwencję SZR krok po kroku.

01 · PRZEŁĄCZNIK MODUŁOWY I‑0‑II Szyna TH35 · 3P+N: zwykle 4 moduły

Przełącznik modułowy (potocznie „hebelkowy”)

Wygląda jak wyłącznik nadprądowy, ale dźwignia ma trzy stabilne położenia: I (sieć), 0 (oba źródła odłączone) i II (agregat). Mechanizm nie pozwala zewrzeć obu źródeł – z I do II zawsze przechodzi się przez 0. Produkują je m.in. Hager, Eaton, ETI, Schneider i Legrand.

PODŁĄCZENIE

Zaciski I – zasilanie z sieci (za licznikiem i zabezpieczeniem przedlicznikowym), zaciski II – kabel z wtyku aparatowego agregatu, zaciski wspólne – rozdzielnica odbiorów.

KATEGORIA UŻYTKOWANIA

Zwykle AC‑21A/AC‑22A: łączy prąd znamionowy obciążeń rezystancyjnych i mieszanych. Nie jest przewidziany do częstego łączenia dużych silników – przed przełączeniem wyłącz pompy i sprężarki, a na agregacie jego wyłącznik.

Typowe prądy: 25 / 40 / 63 A (2P lub 4P) Otwórz w symulatorze →
MODEL 01: PRZEKRÓJ BIEGUNA
WIDOK Z PRZODU – KLIKNIJ L1L2L3N I0II 4P · 40 A · I-0-II PRZEKRÓJ JEDNEGO BIEGUNA STYK I · SIEĆ ODBIORY STYK II · AGREGAT Nóż zwarty ze stykiem I (sieć)
02 · ŁĄCZNIK KRZYWKOWY 1‑0‑2 AC‑21A / 22A / 23A wg karty

Łączniki krzywkowe i rozłączniki z napędem ręcznym

Klasyczne łączniki krzywkowe (np. seria ŁK, Apator 4G) z pokrętłem przestawianym zwykle co 60° oraz rozłączniki przełączające z dźwignią. Na wałku osadzony jest pakiet krzywek, które zwalniają lub dociskają sprężynowe mostki stykowe. Każdy mostek przerywa obwód w dwóch miejscach jednocześnie, co dzieli łuk i skraca jego gaszenie.

PODWÓJNA PRZERWA

Dzięki niej wykonania w kategorii AC‑23A łączą obciążenia silnikowe. Zawsze sprawdź kategorię i prąd na tabliczce – ten sam rozmiar może mieć różne parametry dla AC‑21A i AC‑23A.

WARUNKI TRUDNE

W obudowie natynkowej (do IP65) sprawdza się w budynkach inwentarskich i warsztatach: kurz, wilgoć i amoniak nie trafiają do rozdzielnicy modułowej.

Typowe prądy: 25⁠–⁠160 A Otwórz w symulatorze →
MODEL 02: WAŁEK KRZYWKOWY (−60° / 0° / +60°)
KLIKNIJ POKRĘTŁO 012 SIEĆAGREGAT 1-0-2 · 4P · obudowa natynkowa PRZEKRÓJ KOMORY JEDNEGO BIEGUNA TOR 1 (SIEĆ) TOR 2 (AGREGAT) Mostek toru 1 dociśnięty – dwie przerwy zwarte
03 · SZR / ATS PN-EN IEC 60947-6-1

Samoczynne Załączenie Rezerwy – bez udziału człowieka

Układ SZR tworzą: przekaźnik lub sterownik kontrolujący napięcia trzech faz (zanik, asymetria, kolejność, częstotliwość), sterowanie startem agregatu (styk 2‑wire start) oraz człon wykonawczy z blokadą. Od zaniku sieci do zasilania z agregatu mija zwykle 10⁠–⁠20 sekund.

PRZEŁĄCZNIK Z NAPĘDEM

Silnik przestawia przełącznik 4P przez pozycję 0. W położeniach I i II nie pobiera energii, ma dźwignię do obsługi ręcznej i bistabilny mechanizm.

UKŁAD STYCZNIKOWY

Dwa styczniki 4P z blokadą mechaniczną i krzyżową blokadą elektryczną na stykach NC. Cewka załączonego stycznika jest zasilana przez cały czas pracy.

Kategorie: AC‑31B / AC‑33B (przełączniki), AC‑3 (styczniki) Otwórz w symulatorze →
MODEL 03: SEKWENCJA SZR
STEROWNIK SZR AGREGAT CZŁON WYKONAWCZY 4P + BLOKADA TOR I · SIEĆ BLOKADA TOR II · AGREGAT

04 · FALOWNIK HYBRYDOWY + MAGAZYN + AGREGAT

Zasilanie bez zauważalnego zaniku

Po zaniku sieci falownik hybrydowy otwiera wewnętrzny przekaźnik sieciowy (wymóg ochrony przed pracą wyspową) i zasila odbiory z wyjścia BACKUP/EPS z magazynu LiFePO4. Przejście trwa od kilku do kilkunastu milisekund zależnie od modelu – zwykle krócej, niż podtrzyma zasilacz komputera. Gdy magazyn się rozładowuje, falownik uruchamia agregat na porcie GEN.

BEZ RESTARTÓW

Router, komputery i sterowniki zwykle nie zauważają przełączenia. Prawdziwe 0 ms daje tylko UPS online z podwójną konwersją.

MNIEJ GODZIN PRACY AGREGATU

Agregat nie pracuje całą noc na kilkuset watach. Włącza się na 1⁠–⁠3 godziny, ładuje magazyn przy wysokim, korzystnym obciążeniu i gaśnie.

Przejście: kilka–kilkanaście ms (UPS online: 0 ms) Otwórz w symulatorze →
MODEL 04: PRZEPŁYW ENERGII
PORT GRID PORT GEN FALOWNIK HYBRYDOWY szyna DC (LV 48 V lub HV) MAGAZYN LiFePO4 WYJŚCIE BACKUP ODBIORY sinus 230/400 V

05 · UPS ONLINE DUŻEJ MOCY + AGREGAT VFI wg PN-EN IEC 62040-3

UPS z podwójną konwersją – jedyne prawdziwe 0 ms

Prostownik zamienia napięcie sieci na stałe, a falownik przez cały czas buduje z niego nową sinusoidę dla odbiorów. Baterie są podłączone do szyny DC, więc zanik sieci nie powoduje żadnego przełączenia na wyjściu. Na wejście UPS podaje się sieć albo agregat przez SZR – baterie muszą wystarczyć tylko na kilkanaście sekund startu agregatu, z zapasem na kilka–kilkanaście minut.

ZALETY
  • • zero przerwy, zero mrugnięć
  • • wyjście odseparowane od wahań napięcia i częstotliwości agregatu
  • • bypass statyczny przy przeciążeniu i bypass serwisowy
  • • dobrze znosi agregat o gorszej jakości napięcia
WADY
  • • straty 4⁠–⁠7% przez cały czas (ciepło, wentylatory)
  • • baterie VRLA do wymiany co ok. 4⁠–⁠6 lat
  • • krótka autonomia – bez agregatu to minuty, nie godziny
  • • nie współpracuje z fotowoltaiką

Dobór agregatu do UPS: przy UPS z prostownikiem IGBT (z korekcją PFC) agregat zwykle ok. 1,25⁠–⁠1,5× mocy UPS; przy starszych prostownikach tyrystorowych 2⁠–⁠3×. W domu i małej firmie typowe są UPS 6⁠–⁠20 kVA (1F lub 3F/1F).

Przejście: 0 ms · typowo 6⁠–⁠20 kVA Otwórz w symulatorze →
MODEL 05: TORY ENERGII W UPS
BYPASS SERWISOWY (RĘCZNY) STS BYPASS STATYCZNY WEJŚCIE PROSTOWNIKAC → DC (PFC) BATERIE FALOWNIKDC → AC ODBIORY

Moduł 03 · Najgroźniejsze błędy

Dlaczego przełącza się też przewód N i czym grozi kabel „wtyczka–wtyczka”

Lewy symulator liczy rzeczywiste napięcia fazowe przy utracie przewodu N (metoda potencjałów węzłowych). Prawy pokazuje, co dzieje się z siecią operatora, gdy agregat podłączono bez przełącznika.

Symulator A · tor neutralny

4P, 3P ze wspólnym N, przerwany N

AGREGAT 3F L1 L2 L3 punkt N PRZEŁĄCZNIK 4P do PEN sieci GNIAZDA 230 V

Symulator B · zasilanie zwrotne

Przełącznik I‑0‑II a kabel „wtyczka–wtyczka”

LINIA SN + STACJA SN/nn trafo 15–20 / 0,4 kV DOM + AGREGAT 230/400 V

WTYK, NIE GNIAZDO NA ŚCIANIE

Na elewacji montuje się wtyk aparatowy (z bolcami), a przewód do agregatu ma od strony budynku gniazdo. Dzięki temu żaden czynny bolec nie jest odsłonięty.

SPALINY I TLENEK WĘGLA

Agregat nigdy nie pracuje w garażu, kotłowni ani przy otwartym oknie. CO jest bezwonny – w pomieszczeniach obok miejsca pracy agregatu zamontuj czujnik tlenku węgla.

POMIARY PO MONTAŻU

Po wykonaniu układu elektryk sprawdza ciągłość PE, impedancję pętli zwarcia przy zasilaniu z agregatu i działanie RCD. Agregat daje dużo mniejszy prąd zwarcia niż sieć.

Moduł 04 · Dobór do obiektu

Wybierz obiekt – zobacz zalecany układ i wykaz aparatury

Porównanie

Pięć rozwiązań w jednej tabeli

Porównanie przełączników sieć–agregat
Parametr1. Modułowy I‑0‑II2. Krzywkowy / rozłącznik3. SZR (ATS)4. Hybryda z magazynem5. UPS online + agregat
Przerwa w zasilaniuręcznie: kilka minut (trzeba być na miejscu)ręcznie: kilka minutautomatycznie: 10⁠–⁠20 skilka–kilkanaście ms0 ms
Kategoria łączeniowaAC‑21A / AC‑22Ado AC‑23A (wg karty)AC‑31B…AC‑33B / AC‑3przekaźnik wewnętrzny falownikabrak przełączania na wyjściu
Komputery, routerwyłączają sięwyłączają sięwyłączają się na ok. 15 s (bez UPS)zwykle pracują dalejpracują dalej
Przewód Nprzełączany (2P/4P)przełączany (2P/4P)przełączany (4P)wg instrukcji falownika (przekaźnik N–PE w trybie wyspowym)wg instrukcji UPS; SZR na wejściu 4P
Współpraca z PVnienienietak – PV ładuje magazyn także w czasie awariinie
Koszt aparaturynajniższyniskiśredni (+ agregat z elektrycznym rozruchem)najwyższy (falownik + magazyn)wysoki (UPS, baterie co 4⁠–⁠6 lat, agregat)
SZR / ATS w praktyce

SZR Schneider i innych producentów – jak dobieramy aparaturę

ATS (Automatic Transfer Switch) to angielska nazwa układu samoczynnego załączania rezerwy – w Polsce mówi się SZR. Pytanie o konkretną markę słyszymy często, dlatego wyjaśniamy, jak do tego podchodzimy.

Marka to decyzja projektowa

Przełączniki z napędem, styczniki, rozłączniki i sterowniki SZR produkuje wiele firm, m.in. Schneider Electric, ABB, Eaton, Hager, Legrand, Socomec i Lovato. Aparaturę dobieramy do prądu, liczby biegunów, kategorii użytkowania i wymagań obiektu.

Standard obiektu

Jeśli w rozdzielnicy pracuje już aparatura Schneider Electric albo inwestor wymaga tej marki, układ SZR budujemy na niej – łatwiej wtedy o jednolite części zamienne i dokumentację. Napisz o tym w zapytaniu.

Istniejący SZR do przeglądu

Układy SZR zamontowane przez innych instalatorów przejmujemy do serwisu po przeglądzie stanu i dokumentacji: próba zaniku sieci, kontrola nastaw, sygnał startu agregatu i współpraca z wyłącznikiem ppoż.

Montaż w Lublinie i regionie

SZR montujemy w domach, gospodarstwach i firmach w Lublinie i całym województwie lubelskim – w gospodarstwach zwykle 4P z kontrolą zaniku i asymetrii faz, w firmach razem z UPS i agregatem przemysłowym.

FAQ

Najczęstsze pytania

Czy przełącznik sieć–agregat musi być 4-biegunowy?

W typowej instalacji z agregatem, który ma własny punkt neutralny połączony z PE, przełącza się fazy i przewód N (4P dla trzech faz, 2P dla jednej). Prąd N agregatu nie płynie wtedy przez PEN sieci, różnicówki działają poprawnie, a sieć operatora jest całkowicie odizolowana. Ostateczny układ dobiera projektant na podstawie układu sieci i dokumentacji agregatu.

Dlaczego nie wolno podłączyć agregatu kablem wtyczka–wtyczka?

Bez przełącznika napięcie z agregatu trafia do sieci operatora, a przez transformator może pojawić się na linii średniego napięcia (15⁠–⁠20 kV), zagrażając monterom. Po powrocie sieci dochodzi do niesynchronicznego połączenia, które niszczy agregat i aparaturę. Taki kabel ma też odsłonięte, czynne bolce wtyczki.

Ile trwa przełączenie w układzie SZR?

Typowo 10⁠–⁠20 sekund: zwłoka 1⁠–⁠5 s na odfiltrowanie krótkich zaników, rozruch i stabilizacja agregatu, kontrola napięcia i częstotliwości, przełączenie I→0→II. Powrót na sieć następuje z opóźnieniem (zwykle 30 s⁠–⁠5 min), potem agregat chłodzi się bez obciążenia 1⁠–⁠3 minuty.

UPS dużej mocy czy falownik hybrydowy?

UPS online zasila odbiory stale przez swój falownik, więc przy zaniku sieci nie ma żadnej przerwy, a napięcie jest odseparowane od zakłóceń sieci i agregatu. Kosztem są ciągłe straty kilku procent i wymiana baterii co kilka lat. Falownik hybrydowy przełącza się w milisekundy, ale współpracuje z fotowoltaiką i dużym magazynem – w domu z PV zwykle wygrywa. Więcej w poradniku falowniki i magazyny energii.

Czy układ hybrydowy naprawdę działa bez przerwy?

Falownik hybrydowy przechodzi na pracę wyspową w kilka do kilkunastu milisekund, co zwykle nie powoduje restartu komputerów i routerów. Zerowy czas przełączenia daje tylko UPS online z podwójną konwersją – stosuje się go dla serwerów i urządzeń medycznych.

Czy mogę przełączać przełącznik modułowy pod obciążeniem?

Aparaty w kategorii AC‑22A łączą prąd znamionowy obciążeń mieszanych, ale dobrą praktyką jest wyłączenie dużych silników (pompa, sprężarka, pompa ciepła) i wyłącznika agregatu przed przełączeniem oraz krótkie zatrzymanie się w pozycji 0. Oszczędza to styki i agregat.

Czy montujecie SZR na aparaturze Schneider Electric?

Tak, jeśli wymaga tego projekt, standard obiektu albo w rozdzielnicy pracuje już aparatura tej marki. Układy SZR budujemy też na aparaturze innych producentów – dobór zależy od prądu, liczby biegunów, kategorii użytkowania i dostępności części. Istniejące układy SZR przejmujemy do serwisu po przeglądzie stanu i dokumentacji.

Czym różni się ATS od SZR?

Niczym – ATS (Automatic Transfer Switch) to angielska nazwa układu samoczynnego załączania rezerwy. W Polsce mówi się SZR, a w dokumentacji producentów i ofertach często pojawia się nazwa ATS.

Jak podłączyć agregat do instalacji domowej?

Wyłącznie przez przełącznik sieć–agregat I‑0‑II albo automatykę SZR zamontowaną w rozdzielnicy przez elektryka z uprawnieniami SEP. Przełącznik fizycznie odcina sieć, zanim podłączy agregat, więc prąd nie popłynie do linii energetycznej. Po montażu wykonuje się pomiary ochrony przeciwporażeniowej, także przy zasilaniu z agregatu.

Czy agregat z przełącznikiem trzeba zgłaszać do zakładu energetycznego?

Agregat podłączony przez przełącznik lub SZR z blokadą nigdy nie pracuje równolegle z siecią, dlatego nie przyłącza się go do sieci tak jak fotowoltaiki. Warto jednak sprawdzić warunki umowy z operatorem i zachować protokół z montażu. Inaczej jest z falownikiem hybrydowym i instalacją PV – mikroinstalację zgłasza się do operatora sieci.

Projekt, montaż i pomiary

Dobierzemy przełącznik lub SZR do Twojej instalacji

Montujemy przełączniki I‑0‑II, układy SZR z agregatami i systemy hybrydowe z magazynem energii w domach, firmach i gospodarstwach. Każdy montaż kończymy protokołem pomiarów.

Biuro, pn–pt 8–17791 097 776 Dla naszych klientów uruchomiliśmyserwis 24/7
Zgłoś awarię Biuro